به گزارش خبرآنلاین به نقل از aol، یک مطالعه جدید نشان داده است کنترل سه عامل خطر قابل تغییر در میانسالی، یعنی دیابت، فشار خون بالا و سیگار کشیدن، می تواند با کاهش خطر مبتلاشدن به زوال عقل و افزایش سالهای زندگی بدون دمانس ارتباط داشته باشد.
سلامت نیوز نوشت: محققان در این مطالعه بالاتر از ۱۲ هزار نفر را به طور متوسط به مدت ۲۶ سال بررسی کردند تا ببینند این سه عامل خطر عروقی چه طور بر احتمال مبتلاشدن به دمانس و سن آغاز بیماری تأثیر می گذارند.
نتایج نشان داد افرادی که در میانسالی هیچ یک از این سه عامل خطر را نداشتند، نه تنها کمتر در معرض مبتلاشدن به زوال عقل بودند، بلکه احتمال ابتلای زودهنگام آنها نیز کمتر بود. در مقایسه با افرادی که هر سه عامل خطر را داشتند، گروه بدون عوامل خطر حدود ۱۲.۶ سال بیشتر بدون دمانس زندگی کردند.
افرادی که تنها یک عامل خطر داشتند نیز حدود ۸.۸ سال و کسانیکه دو عامل خطر داشتند حدود ۳.۵ سال بیشتر بدون دمانس زندگی کردند.
سه عامل مهم برای سلامت مغز
به گفته متخصصان، این یافته ها اهمیت سلامت متابولیک و عروقی را برای سلامت مغز نشان داده است. دیابت، فشار خون بالا و سیگار کشیدن تنها بر قلب و عروق تأثیر نمی گذارند، بلکه می توانند با افزایش ریسک مشکلات شناختی و زوال عقل نیز ارتباط داشته باشند.
دیوید پرلماتر، متخصص مغز و اعصاب، می گوید این یافته ها با گزارش کمیسیون لنست در سال ۲۰۲۴ هماهنگی دارد؛ گزارشی که ۱۴ عامل خطر بالقوه قابل تغییر برای دمانس را شناسایی کرده بود.
البته دیابت، فشار خون بالا و سیگار تنها دلایل تأثیرگذار بر خطر زوال عقل نیستند، اما نتایج جدید نشان داده است هرچه تعداد این عوامل خطر بیشتر باشد، احتمال مبتلاشدن نیز بیشتر می شود.
بر اساس نتایج مطالعه، افرادی که هر سه عامل خطر را داشتند، حدود ۲.۷ برابر بیشتر از افراد بدون این عوامل در معرض خطر مبتلاشدن به دمانس قرار داشتند.
سلامت مغز از میانسالی اهمیت پیدا می کند
متخصصان تاکید می کنند برای مراقبت از مغز نباید منتظر دوران سالمندی ماند.
تغییرات زیستی در رابطه با بیماری آلزایمر و برخی انواع دمانس امکان دارد ۲۰ تا ۳۰ سال قبل از تشخیص بیماری شروع شوند. به همین دلیل، آن چه فرد در دهه های میانی زندگی انجام می دهد، می تواند بر سلامت مغز وی در سالهای بعد تأثیر بگذارد.
به گفته متخصصان، کنترل فشار خون، توجه به قند خون و سلامت متابولیک و پرهیز از سیگار همچون اقداماتی هستند که می توانند علاوه بر سلامت مغز، سلامت عمومی بدن را نیز بهبود دهند.
برای سلامت مغز چه کارهایی انجام دهیم؟
متخصصان علاوه بر کنترل دیابت و فشار خون و پرهیز از سیگار، مجموعه ای از عادات سالم را برای حفظ سلامت مغز سفارش می کنند:
ورزش منظم داشته باشید.
خواب کافی و با کیفیت را در اولویت قرار دهید.
ارتباطات اجتماعی معنادار خودرا حفظ کنید.
رژیم غذایی متکی بر غذاهای کامل، فیبر و مواد غذایی کم فرآوری شده داشته باشید.
مغز خودرا با یادگیری مهارت های جدید و فعالیتهای ذهنی به چالش بکشید.
از شنوایی خود محافظت کنید.
از مصرف الکل پرهیز کنید.
از مصرف محرک ها در ساعات پایانی شب خودداری کنید.
می توان بطور قطعی از زوال عقل پیشگیری کرد؟
خیر. متخصصان تاکید می کنند که هیچ راهی وجود ندارد که خطر مبتلاشدن به دمانس یا آلزایمر را بطور کامل از بین ببرد.
همچنین مطالعه جدید یک مطالعه مشاهده ای است؛ ازاین رو نمی تواند ثابت کند که کنترل دیابت، فشار خون یا ترک سیگار بطور مستقیم موجب افزایش ۱۲.۶ سال زندگی بدون دمانس شده است. این مطالعه تنها ارتباط میان این عوامل و خطر مبتلاشدن به دمانس را نشان داده است.
از سوی دیگر، محققان عوامل خطر موردنظر را تنها در یک مقطع از دوران میانسالی بررسی کردند و تغییرات آنها را در طول سالهای بعد بطور مستمر دنبال نکردند.
ژنتیک، شرایط محیطی، سطح تحصیلات، فعالیت بدنی، شرایط اجتماعی و عوامل گوناگون دیگری نیز در خطر مبتلاشدن به دمانس نقش دارند.
با این حال، پیام اصلی پژوهش روشن است: سلامت مغز از سالهای سالمندی شروع نمی شود و مراقبت از آن باید از میانسالی و حتی زودتر آغاز شود.
بطور خلاصه، سلامت مغز از میانسالی اهمیت پیدا می کند متخصصان تأکید می کنند برای مراقبت از مغز نباید منتظر دوران سالمندی ماند. تغییرات زیستی در ارتباط با بیماری آلزایمر و برخی انواع دمانس امکان دارد ۲۰ تا ۳۰ سال پیش از تشخیص بیماری آغاز شوند. بگفته متخصصان، کنترل فشار خون، توجه به قند خون و سلامت متابولیک و پرهیز از سیگار همچون اقداماتی هستند که می توانند علاوه بر سلامت مغز، سلامت عمومی بدن را نیز بهبود دهند.

منبع: آنی غذا